1. Thị trường chứng khoán – Giữ hay nhả?

Thị trường chứng khoán Việt Nam vừa chứng kiến 2 năm bão tố, từ đỉnh cao về vực sâu. Tất nhiên với một thị trường mới, những người chơi mới thì diễn biến như vậy cũng là bình thường. Tuy thế có một câu hỏi ở đây là có nên tiếp tục can thiệp hành chính với những chỉ thị, quyết định, quyết tâm, định hướng mang đậm màu sắc chủ quan nữa hay không? Tất nhiên, thời gian qua, thị trường đã chứng minh là những nỗ lực đơn lẻ và chủ quan không những không mang lại mấy hiệu quả mà còn gây tổn hại đến lòng tin của cả nhà đầu tư trong nước lẫn nước ngoài.

Chấn động chứng khoán chắc chắn sẽ mang lại những tác động rung chuyển cho nền kinh tế nên chắc chắn không thể thiếu một bàn tay hữu hình. Có điều, các chính sách điều hành cần lường được tác động sâu xa hơn khi đưa vào triển khai thực tế. Nếu cứ liên tục cho uống thuốc, rồi lại đổi thuốc mới thì e rằng sẽ sớm có chuyện nhờn thuốc. Và cái mất nhiều nhất là lòng tin, vốn đáng giá ngàn vàng trên thị trường chứng khoán.

2. Trần lãi suất: Buông không?

Những bất cập của chính sách đặt trần lãi suất thấp (11-12%/năm) đang bộc lộ khá rõ trong bối cảnh lạm phát mạnh mẽ hiện nay. Chính sách trần lãi suất thực âm không chỉ đè nặng lên người gửi tiền mà còn tạo áp lực rất căng thẳng cho những ngân hàng nhỏ, tạo sự bất công giữa người đi vay và cho vay cũng như lợi nhuận lớn vô lý cho các ngân hàng lớn. Đó là chưa kể đến việc không thể thu hút tiền khiến lạm phát ngày càng trầm trọng.

Với những bất cập như vậy, sẽ không ngạc nhiên nếu được chứng kiến một cuộc ‘cải tổ’ về lãi suất và một đợt sát hạch gắt gao trong ngành ngân hàng.

3. Tăng giá xăng dầu từng bước hay thả nổi luôn?

Quả bom tấn xăng dầu đang chực phát nổ khi tiếng chuông điểm 0 giờ ngày 1/6. Có lẽ áp lực là không thể chịu nổi nữa cho ngân sách cũng như hoạt động của các công ty NK xăng dầu khi giá dầu thế giới liên tiếp lập các kỷ lục. Việc tăng giá xăng dầu là không thể né tránh, nhưng thả nổi giá xăng dầu có thực sự là hành động dũng cảm? Việc thả nổi giá xăng mang lại nhiều lợi ích như giảm gánh nặng ngân sách, khiến các người dân, doanh nghiệp không thể sử dụng tùy tiện xăng dầu thay điện, than trong hoàn cảnh giá cả leo thang hiện nay, hạn chế buôn lậu.

Tuy nhiên, có một trở lực khiến chưa thể thả nổi giá xăng dầu ngay: đó là tác động tâm lý đến người tiêu dùng. Mỗi lần xăng tăng giá là một lần giá cả leo thang, tuy nhiên đó chỉ là quan sát chủ quan và cảm tính vì của những người tiêu dùng. Chưa có một công thức mô phỏng mối tương quan này một cách chính xác. Đây là thời điểm cần duy lý hơn duy cảm. Dù sao, trong tháng 6 rất có thể xăng xe sẽ không dưới 15.000/l.

4. Công nghiệp ô tô, đã đến lúc dừng bảo hộ?

Có thể VAMA không reo lên phấn khởi khi thuế NK xe tăng lên 83%. Với mức tăng ấy thì thị trường vốn nhỏ sẽ càng teo lại, và mục tiêu bảo hộ để phát triển ngành công nghiệp ô tô, tăng tỷ lệ nội địa hóa có tương lai ngày càng mù mịt. Rõ ràng, ngành CN ô tô đang ở thế tiến thoái lưỡng nan: phát triển thì không có đường sá mà đi, không phát triển thì bao công lao, tiền bạc bỏ ra hơn 10 năm bảo hộ coi như trôi sông xuống biển.

Rõ ràng các doanh nghiệp ôtô trong nước chẳng vui vẻ gì. Thị trường thì không phát triển, sản xuất yếu kém, chịu chỉ trích nặng nề và còn thêm nỗi lo về một cuộc tấn công khốc liệt sắp tới của các đại gia ôtô giá rẻ từ Trung Quốc hay Ấn Độ. Đã đến lúc công nhận thất bại của nền công nghiệp ôtô bản địa chăng?

5. Tỷ giá hối đoái tiếp tục theo hay thả nổi?

VND đã neo vào USD trong thời gian quá lâu. Chính sách này đã đóng góp khá nhiều cho mục tiêu thúc đẩy mạnh xuất khẩu, nhưng cũng khiến cung tiền VND phải bơm ra rất nhiều để đảm bảo tỷ giá trong điều kiện đầu tư băng USD vào nền kinh tế tăng mạnh những năm qua. Và hậu quả là lạm phát khó có thể tránh. Đặc biệt trong bối cảnh đồng USD mất giá mạnh trong những năm qua thì VND coi như bị neo vào ‘con tàu đắm’: tỷ giá VND-USD thì giữ nguyên nhưng VND mất giá trầm trọng so với các ngoại tệ khác (~15%), và nếu phải nhập khẩu hàng hóa từ những nước này thì đúng là đã ‘nhập khẩu lạm phát’ vào nền kinh tế.

Việc tỷ giá linh hoạt mang lại lợi ích nhiều hơn và đánh trúng mục tiêu giảm lạm phát: giảm sức ép cung tiền VND, giảm giá nguyên liệu nhập khẩu và tăng sản xuất trong nước. Hoàn toàn có thể hy vọng một biện độ giao động tỷ giá linh hoạt hơn hay thậm chí là thả nổi hoàn toàn, tại sao không?


Theo saga.vn